Heb je een vergunning nodig voor een carport of overkapping?
Voor een carport, schuur of overkapping in de achtertuin heb je in 2026 meestal geen vergunning nodig, zolang je binnen de landelijke maten blijft: in het achtererfgebied, niet hoger dan 3 meter (verder dan 4 meter van het huis) en niet te veel van je erf bebouwd. Aan de voorkant van je huis is een carport of overkapping nooit vergunningsvrij. Bij een monument of in een beschermd stads- of dorpsgezicht heb je vrijwel altijd een omgevingsvergunning nodig.
In dit artikel lees je hoe die regels precies werken voor een carport, schuur, overkapping, veranda en serre. Check je eigen situatie altijd met de Vergunningcheck op het Omgevingsloket (omgevingswet.overheid.nl/checken), want je gemeente kan in het omgevingsplan ook eigen regels hebben.
De regels voor vergunningsvrij bouwen in de achtertuin
Een carport, schuur, tuinhuis, overkapping, veranda of serre heet in de wet een bijbehorend bouwwerk. Sinds de Omgevingswet (1 januari 2024) staan de regels in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Een bijbehorend bouwwerk is vergunningsvrij als het aan al deze punten voldoet.
1. In het achtererfgebied
Het achtererfgebied begint 1 meter achter de voorgevel van je huis. Alles daarvoor, zoals de voortuin en de strook naast het huis tot 1 meter achter de voorgevel, valt erbuiten. Grenst je zijtuin aan de straat of een openbaar pad, dan loopt de grens evenwijdig aan dat openbare gebied. Het bouwwerk moet ook meer dan 1 meter van openbaar toegankelijk gebied blijven, zoals een weg, plein of park.
2. Hoogte van een vergunningsvrije schuur of carport
Binnen 4 meter van de achtergevel van het oorspronkelijke huis mag het bouwwerk maximaal 30 centimeter boven de vloer van de eerste verdieping uitkomen. Heeft je huis maar één bouwlaag, dan mag het niet hoger zijn dan het huis.
Verder dan 4 meter van het huis is de maximale hoogte 3 meter. Een kapschuur met een schuin dak mag hoger, tot maximaal 5 meter, als de goot niet hoger is dan 3 meter, de dakhelling maximaal 55 graden is en de nok binnen een vaste formule blijft die afhangt van de afstand tot de erfgrens. Hoger dan 5 meter is nooit vergunningsvrij.
3. Hoeveel mag je bebouwen?
Je mag niet je hele tuin volbouwen. Het bebouwingsgebied is het achtererfgebied plus de grond onder eerdere aan- en uitbouwen. Is dat gebied tot 100 m², dan mag je de helft bebouwen. Tussen 100 en 300 m² is het 50 m² plus 20 procent van het deel boven 100 m². Boven 300 m² is het 90 m² plus 10 procent van het deel boven 300 m², met een maximum van 150 m². Bestaande schuren, aanbouwen en overkappingen tellen mee.
4. Eén bouwlaag, geen dakterras
Het bouwwerk staat op de grond en heeft geen dakterras, balkon of verblijfsruimte op een tweede bouwlaag.
Carport vergunningsvrij bouwen
Een carport in de achtertuin of naast het huis, mits minimaal 1 meter achter de voorgevel, kan vergunningsvrij als hij aan de regels hierboven voldoet. Een vrijstaande carport verder dan 4 meter van het huis mag dan maximaal 3 meter hoog zijn. Een carport tegen het huis, binnen 4 meter, mag tot net boven de eerste verdiepingsvloer.
Een carport op het voorerf of aan de zijkant van het huis vóór de voorgevellijn is altijd vergunningplichtig. Dat geldt ook als de carport open is aan de zijkanten. Wil je een carport aan de voorkant, dan vraag je een omgevingsvergunning aan en toetst de gemeente aan het omgevingsplan en het welstandsbeleid. Meer over de uitvoering lees je bij carport laten bouwen.
Schuur bouwen zonder vergunning
Een schuur, berging of tuinhuis in de achtertuin is in de meeste gevallen vergunningsvrij. De vragen die het vaakst spelen, zijn de hoogte en de plek.
Hoogte van een vergunningsvrije schuur
Staat de schuur verder dan 4 meter van je huis, dan is 3 meter de grens met een plat dak of lessenaarsdak. Een kapschuur met een zadeldak mag hoger als hij aan de extra voorwaarden voor goothoogte, dakhelling en nok voldoet.
Mag je een schuur op de erfgrens bouwen?
Ja, een vergunningsvrij bijgebouw mag tot op de erfgrens staan. Wel geldt het burenrecht uit het Burgerlijk Wetboek: je dakgoot en dakrand mogen niet over de grond van de buren steken, en een raam met uitzicht op hun erf binnen 2 meter van de erfgrens mag alleen met hun toestemming. Overleg vooraf hoe de muur aan hun kant wordt afgewerkt. Lees ook tuinhuis laten bouwen.
Overkapping, veranda of terrasoverkapping zonder vergunning
Voor een overkapping, veranda of terrasoverkapping gelden dezelfde regels als voor een schuur. Een terrasoverkapping aan de achterzijde van het huis valt meestal binnen de eerste 4 meter en mag dan tot 30 centimeter boven de eerste verdiepingsvloer komen. Zo'n overkapping aan huis is in de meeste rijtjeshuizen en twee-onder-een-kappers vergunningsvrij.
Een overkapping aan de zijkant van het huis is vergunningsvrij zolang hij minimaal 1 meter achter de voorgevel blijft en niet aan de straat grenst. Een overkapping op een balkon is een ander verhaal: die staat niet op de grond en valt daarom niet onder de vergunningsvrije regels. Mag een overkapping op de erfgrens? Ja, onder dezelfde voorwaarden en met het burenrecht als bij een schuur. Bekijk ook overkapping laten plaatsen en veranda laten bouwen.
Serre vergunningsvrij?
Een serre aan de achterkant van je huis is ook een bijbehorend bouwwerk. Binnen 4 meter van de achtergevel mag hij vergunningsvrij en mag je hem als woonruimte gebruiken. Een serre die verder dan 4 meter uitsteekt, mag daar niet hoger zijn dan 3 meter en mag niet als woonruimte dienen. Een serre aan de voorkant, of op een plat dak, vraagt een vergunning. Lees meer over de mogelijkheden bij serre laten bouwen.
Verschil tussen serre, veranda en overkapping
De woorden worden door elkaar gebruikt, maar er is een duidelijk verschil.
Overkapping
Een dak op palen, open aan de zijkanten. Bedoeld als beschutting voor terras, fietsen of auto (carport). Er zijn houten, aluminium en stalen overkappingen, met een dak van polycarbonaat, glas of dakpannen.
Veranda
Een overkapping tegen het huis, meestal met een glazen of polycarbonaat dak. De zijkanten kunnen open zijn of later dicht met glazen schuifwanden. Het verschil tussen een veranda en een overkapping is dus vooral de plek en de uitstraling.
Serre
Een volledig gesloten, vaak geïsoleerde aanbouw met veel glas, die bij de woonkamer hoort. Een serre is daarmee een verblijfsruimte; een veranda niet. Daardoor gelden voor een serre ook de technische eisen uit het Bbl voor isolatie en ventilatie.
Wanneer heb je wél een omgevingsvergunning nodig?
Je hebt een omgevingsvergunning (vroeger bouwvergunning) nodig als je bouwwerk niet aan de regels voldoet. Denk aan een carport op het voorerf, een schuur hoger dan 3 meter verder dan 4 meter van het huis, een bijgebouw dat meer bebouwt dan is toegestaan, of bouwen bij een monument of in een beschermd stads- of dorpsgezicht.
Vergunning aanvragen
Je vraagt de vergunning digitaal aan via het Omgevingsloket, met een bouwtekening en een situatietekening. De gemeente beslist bij de reguliere procedure binnen 8 weken en kan die termijn één keer met maximaal 6 weken verlengen. Meer over de procedure lees je in vergunningsvrij bouwen en het Bbl.
Kosten van een omgevingsvergunning
De kosten heten leges en verschillen per gemeente. Meestal zijn ze een percentage van de bouwkosten. Je vindt ze in de legesverordening van je gemeente. Daarnaast betaal je voor de tekening.
Vergunningsvrij is niet regelvrij
Ook een vergunningsvrije carport of overkapping moet stevig en veilig zijn volgens het Bbl. En je mag niet vergunningsvrij bouwen aan een huis of bijgebouw dat zelf zonder de vereiste vergunning is gebouwd.
Laten doen?
Wij regelen je serre, overkapping of carport als hoofdaannemer, met een gescreende vakman uit ons netwerk. Bij de opname ter plaatse kijken we of je plan vergunningsvrij kan. Je krijgt een schriftelijke vaste offerte en als er een vergunning nodig is, regelen we de tekening en de aanvraag. Bekijk serre laten bouwen, overkapping laten plaatsen of carport laten bouwen.
Veelgestelde vragen
Mag je een carport bouwen zonder vergunning?
Ja, in het achtererfgebied en binnen de landelijke maten voor hoogte en oppervlakte. Een carport op het voorerf vraagt altijd een vergunning.
Hoe hoog mag een vergunningsvrije schuur zijn?
Verder dan 4 meter van het huis maximaal 3 meter. Een kapschuur met schuin dak mag onder voorwaarden tot 5 meter.
Moet je een vergunning aanvragen voor een overkapping aan huis?
Aan de achterkant meestal niet, als hij binnen 4 meter maximaal 30 centimeter boven de eerste verdiepingsvloer uitkomt. Aan de voorkant wel.
Mag een overkapping op de erfgrens?
Ja, vergunningsvrij bouwen mag tot op de erfgrens. Het dak mag niet over het erf van de buren steken, en overleg vooraf is verstandig.
Is een serre vergunningsvrij?
Aan de achterkant vaak wel, binnen dezelfde regels als andere aanbouwen. Aan de voorkant of bij een monument heb je een vergunning nodig.
Wat kost een omgevingsvergunning voor een overkapping of schuur?
Dat bepaalt je gemeente zelf in de legesverordening, meestal als percentage van de bouwkosten.
Wat gebeurt er als je zonder vergunning bouwt?
De gemeente kan een last onder dwangsom opleggen of eisen dat je het bouwwerk weghaalt. Ook bij verkoop van je huis kan het problemen geven.