Elke airco maakt water. Waar dat heen gaat, bepaalt of je een condenspomp nodig hebt. Plus: geluid, vergunning en de waarden op het label.
Vraag gratis offerte aan →Een condenspomp voor je airco heb je nodig als het condenswater van de binnenunit niet vanzelf naar beneden kan weglopen. Dat is het geval als de binnenunit lager hangt dan het afvoerpunt, als de leiding een lange horizontale route heeft of als er geen afvoer in de buurt is. Kan het water wel onder afschot naar buiten of naar de riolering, dan is een pomp niet nodig.
Hieronder lees je hoe de condensafvoer van binnen- en buitenunit werkt, wat je doet als je airco lekt en hoe het zit met geluid en vergunning.
Bij het koelen blaast de binnenunit warme kamerlucht langs een koude warmtewisselaar. De waterdamp in die lucht condenseert tot water, net als op een koud glas. Het water druppelt in de condensbak en loopt via de condensleiding weg. Op een warme, vochtige dag gaat het om meerdere liters per dag.
In de verwarmingsstand draait het om: dan is de buitenunit de koude kant en ontstaat het condenswater buiten. Daarover hieronder meer.
De condensor van een airco is de warmtewisselaar die warmte afgeeft: bij koelen zit die in de buitenunit. De verdamper neemt warmte op en zit bij koelen binnen. De condensor heeft dus niets met condenswater te maken, al worden de woorden vaak door elkaar gebruikt.
De condensafvoer van de airco-binnenunit is een dunne slang of leiding die samen met de koelleidingen en de stroomkabel door de muur naar buiten gaat. De installateur legt hem onder afschot, zodat het water vanzelf wegloopt.
Meestal naar buiten: in een regenpijp, een dakgoot of een grindbed. Een aansluiting op de binnenriolering kan ook, maar dan altijd met een sifon of stankafsluiter, zodat er geen rioollucht in de unit komt. Laat het water niet op de stoep of een balkon van de buren druppelen.
De slang op de binnenunit heeft meestal een diameter van rond de 16 millimeter. Belangrijker dan de exacte maat zijn het afschot en een route zonder doorhangende lussen, waar water en vuil blijven staan.
Als afschot niet lukt, pompt een condenswaterpomp het water omhoog of over een lange afstand weg. Dat komt voor bij een binnenunit aan een binnenmuur, in een kelder, of in een appartement waar de afvoer hoger ligt.
Een minipomp past in de leidinggoot of in de unit zelf en schakelt aan zodra er water in het reservoir staat. Een losse pomp met een groter reservoir wordt gebruikt bij grotere hoeveelheden water, zoals bij plafond- of kanaalunits. Sommige binnenunits hebben een ingebouwde pomp.
Een condenspomp maakt een zacht zoemend of klikkend geluid als hij aanslaat. In een slaapkamer kan dat storen. Vraag daarom naar een stille condenswaterpomp en laat hem zo plaatsen dat hij niet tegen een holle wand trilt.
Laat de vlotter of sensor van de pomp bij het airco-onderhoud reinigen. Valt de pomp uit, dan stroomt de condensbak over en lekt de unit binnen.
Gebruik je je airco ook om te verwarmen, dan ontstaat condenswater aan de buitenkant. Bij vorst bevriest dat water op de lamellen van de buitenunit. De airco ontdooit zichzelf dan even, waarbij in korte tijd een flinke plas water vrijkomt. Daarom heeft de buitenunit een afvoeropening onderin.
Staat de buitenunit op een balkon, een plat dak of boven een pad, laat dan een condensafvoer van de buitenunit aanleggen naar een afvoerpunt. Anders ontstaat in de winter een ijsplaat. Bij een unit op de grond is een grindbed of een verhoogde opstelling vaak genoeg. Bij plaatsing in het vriesgebied kan een verwarmd afvoerlint nodig zijn.
Druppelt er water uit je binnenunit, dan zit het probleem bijna altijd in de condensafvoer. De meest voorkomende oorzaken:
Stof, schimmel en slijm uit de condensbak verstoppen op den duur de afvoer. Dan loopt de bak over. Reinigen tijdens het onderhoud lost dit op.
Hangt de unit scheef of ligt de leiding ergens omhoog, dan blijft water staan. Dit zie je vaak na een verbouwing of als de unit verplaatst is.
Slaat de pomp niet meer aan, dan stroomt het water de kamer in. Controleer of de pomp stroom heeft en laat hem reinigen of vervangen.
Vuile filters zorgen ervoor dat de warmtewisselaar te koud wordt en kan bevriezen. Bij het ontdooien komt dan meer water vrij dan de afvoer aankan. Maak de filters regelmatig schoon.
Omdat een airco water uit de lucht haalt, droogt hij de lucht in huis. Veel airco's hebben een ontvochtigingsfunctie (dry-stand): de unit koelt zacht en haalt vooral vocht weg. Prettig op benauwde dagen. Voor een vochtige kelder is ventilatie of een losse luchtontvochtiger de betere keuze.
Een airco met luchtbevochtiger is een uitzondering: enkele modellen, bijvoorbeeld van Daikin, voegen in de winter vocht toe. De meeste airco's bevochtigen niet.
Geluidsoverlast door een airco komt meestal van de buitenunit: de ventilator en de compressor. Het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) stelt een grens: grenst je woning aan een andere woning, dan mag een buiten opgestelde airco of warmtepomp maximaal 40 dB geluid maken, bepaald op de perceelsgrens. Bij appartementen geldt die grens op de plek van een te openen raam of deur van de buren.
Zo voorkom je geluidsoverlast bij de buren: kies een buitenunit met een laag geluidsniveau (dat staat op het energielabel), plaats hem niet vlak bij het slaapkamerraam van de buren, gebruik trillingsdempers en zet hem niet in een hoek tussen twee muren, waar geluid weerkaatst. De rijksoverheid heeft een rekentool waarmee je vooraf kunt nagaan of een opstelling binnen de norm blijft. Heb je zelf last van de airco van je buren, praat er dan eerst met ze over.
Of je airco vergunningvrij is, hangt af van je gemeente en de plek van de buitenunit. In Utrecht is een buitenunit in de tuin bijvoorbeeld vergunningvrij als hij niet hoger is dan 1 meter en kleiner dan 2 m²; hoger aan de gevel of bij een monument heb je daar wel een vergunning nodig. Doe de Vergunningcheck op het Omgevingsloket (omgevingswet.overheid.nl/checken) voor jouw adres. De geluidsnorm geldt altijd.
De SEER-waarde geeft aan hoe zuinig een airco koelt over een heel seizoen, de SCOP-waarde hoe zuinig hij verwarmt. Hoe hoger, hoe minder stroom per graad koeling of warmte. Gebruik je je airco ook als verwarming, let dan vooral op een hoge SCOP. Milieu Centraal adviseert een single split met energielabel A++ of beter.
Het vermogen op de doos, bijvoorbeeld 7 kW, is het koel- of verwarmingsvermogen. Het elektrisch opgenomen vermogen is een stuk lager, omdat een airco met een warmtepomp werkt. De installateur kijkt of je meterkast het aankan en sluit een grotere airco aan op een eigen groep.
Volgens het RIVM raak je besmet met legionella door het inademen van vernevelde waterdruppels. Een gewone split-airco vernevelt geen water: het condenswater loopt weg. Het risico is dus klein, mits de condensbak niet vol stilstaand water blijft staan. Ook daarom is een goede afvoer en regelmatig onderhoud belangrijk.
Een airco die alleen koelt, verdien je niet terug: het is een comfortkeuze. Gebruik je hem ook om te verwarmen in plaats van je cv-ketel, dan kan hij gas besparen. Hoeveel hangt af van je woning en energieprijzen. Lees meer in airco als verwarming.
Bij een vaste airco hoort de condensafvoer bij de installatie. Een condenspomp komt erbij als de situatie daarom vraagt; dat zie je terug in de offerte.
| Airco | Indicatieve prijs |
|---|---|
| Single split airco, 1 binnenunit | € 1.600 – € 3.250 |
| Multi split airco, 2 binnenunits inclusief montage | € 3.000 – € 5.500 |
| Multi split airco, 3 binnenunits inclusief montage | € 4.000 – € 6.000 |
Indicatieve prijzen op basis van gangbare marktprijzen in 2026. Jouw offerte is altijd een vaste prijs op maat en vrijblijvend, en je ontvangt hem vóórdat het werk begint.
Het aanleggen van de koelleidingen van een split-airco mag je niet zelf doen: volgens de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) is dat werk voor een monteur met een diploma voor koudemiddelen. Wij regelen je airco als hoofdaannemer met een gescreende vakman uit ons netwerk, inclusief een condensafvoer die goed afloopt of een stille condenspomp waar dat nodig is. Lees meer over airco kopen en installeren of plan een beurt bij airco onderhoud.
Je krijgt binnen 24 uur een reactie en na een opname een schriftelijke vaste offerte.